Meteorenzwerm Leoniden in november 2025

De meteorenzwerm Leoniden bereikt op maandag 17 november 2025, rond 15:00, zijn maximum, de meteoren van de Leoniden zijn snel, en de zwerm is bekend vanwege zijn regens in 1799, 1833, 1866, 1966 en 1999.

Wanneer de radiant in het zenit zou staan, zouden er van deze zwerm naar verwachting gemiddeld zo’n 13 meteoren per uur vallen. De radiant van de zwerm staat rond 07:00 in het hoogste punt aan de hemel, op 60° boven de horizon. Het beste moment om Leoniden waar te nemen is op 17 november rond 06:00. De radiant staat op dat moment zo’n 57° boven de horizon, in het zuidzuidoosten. In onze streken zijn dan vermoedelijk circa 4–9 meteoren per uur van deze zwerm te zien. In totaal zijn er, door meteoren van andere zwermen en sporadische meteoren, bij donkere en heldere hemel circa 18–28 meteoren per uur zichtbaar. Op een donkere locatie zijn ruim drie keer zoveel meteoren te zien als in dichtbevolkt gebied. De Maan komt om 05:06 op, is voor ongeveer 8% verlicht en stoort niet erg. Rond 07:30 gaat het schemeren en om 08:03 komt de Zon op. Over het algemeen zijn de de meteoren van een zwerm niet alleen op de dag van het maximum zichtbaar. Zo is gedurende circa 3,0 dagen rondom het maximum ruim de helft van het maximale aantal meteoren (3 per uur) van de Leoniden te zien. Tot 4 dagen voor en na het maximum zijn nog meteoren van deze zwerm te herkennen. De zwerm heeft daarmee een relatief korte piek. Probeer dus ook enkele nachten voor en na het maximum meteoren waar te nemen. Iedere dag verder weg van het maximum zijn er echter wel ongeveer 40% minder meteoren per uur te zien. De snelheden van de meteoren van de Leoniden zijn behoorlijk hoog: zo’n 71 km/s, dat is circa 253.800 km/uur.

Links:
Meteorenzwerm Leoniden in november 2025

Meteorenzwerm Orioniden in oktober 2025

De meteorenzwerm Orioniden bereikt op woensdag 22 oktober 2025, rond 05:00, zijn maximum, de meteoren van de Orioniden zijn snel en hebben nalichtende sporen.

Wanneer de radiant in het zenit zou staan, zouden er van deze zwerm naar verwachting gemiddeld zo’n 23 meteoren per uur vallen. De radiant van de zwerm staat rond 06:00 in het hoogste punt aan de hemel, op 54° boven de horizon. Doordat de omstandigheden in onze streken niet ideaal zijn, zijn er dan naar schatting maar circa 11 meteoren per uur te zien van deze zwerm. Samen met meteoren van andere zwermen, en sporadische meteoren, zijn er bij donkere, heldere hemel in totaal circa 21–31 “vallende sterren” per uur te zien. Op een goed donkere plek zijn circa vier keer zoveel meteoren zichtbaar als in een grote stad. De Maan stoort niet. Rond 07:45 gaat het schemeren en om 08:17 komt de Zon op. Over het algemeen zijn de de meteoren van een zwerm niet alleen op de dag van het maximum zichtbaar. Zo is gedurende circa 5 dagen rondom het maximum meer dan 50% van het maximum aantal meteoren per uur (5) van de Orioniden te zien. Tot 11 dagen voor en na het maximum zijn nog meteoren van deze zwerm te herkennen. Probeer dus ook enkele nachten voor en na het maximum meteoren waar te nemen. Wel is iedere dag die je eerder voor het maximum, of later na het maximum waarneemt het aantal meteoren dat zichtbaar is circa 20% kleiner. De typische snelheden van de meteoren in deze zwerm zijn met circa 66 km/s (ongeveer 237.240 km/uur) relatief hoog.

Links:
Meteorenzwerm Orioniden in oktober 2025

Totale maansverduistering op 7 september 2025 / September 2025 lunar eclipse

In de avond van zondag 7 september 2025 vindt een totale maansverduistering plaats, de Maan beweegt zich door de schaduw van de Aarde, zodat er geen direct zonlicht meer op het maanoppervlak valt en de hele Maan veel donkerder is dan normaal.

Vanuit Nederland en België is het grootste gedeelte van de eclips zichtbaar, maar het begin moeten wij missen. De verduistering heeft een grootte van maar liefst 1.37 in de kernschaduw, wat betekent dat de Maan zich dicht bij het centrum van de aardschaduw bevindt en sterk verduisterd wordt. De eclips begint om 17:28 en staat bij het maximum, om 20:12, op een hoogte van circa 0° (in Utrecht). De eclips eindigt om 22:57. Een totale maansverduistering kan erg indrukwekkend zijn. Tijdens de totaliteit, die duurt van 19:31 tot 20:54, bevindt de Maan zich volledig in de kernschaduw van de Aarde en valt er geen direct zonlicht meer op de Maan. Echter, een beetje zonlicht valt door de aardatmosfeer en wordt gebroken, waardoor dit het maanoppervlak alsnog kan bereiken. Dit is met name rood licht, waardoor er een rode gloed over de Maan komt. Deze fase wordt in de volksmond ook wel Bloedmaan genoemd, en duurt bij deze eclips circa 83 minuten. Doordat de verduistering erg centraal is, is dit effect bij deze eclips bijzonder sterk.


Links:
Totale maansverduistering op 7 september 2025

Mondfinsternis mit “Blutmond”: Himmelsspektakel am Sonntag

September 2025 lunar eclipse

2025-08-28, Lief dagboek

Donderdag; Wat eten we vandaag?; Chinese hackers; Wetsvoorstel strafbaarstelling verheerlijken van terrorisme; World Day for the End of Speciesism; I Have a Dream (1963); Groningens Ontzet / Bommen Berend; Sit-in van Rijksambtenaren.

Deze afbeelding heeft een leeg alt-attribuut; de bestandsnaam is dagboek.png

Wat eten we vandaag?

Klik op afbeelding voor origineel

Knipselkrant:



Agenda:

Weer:

Links:
In de geschiedenis

World Day for the End of Speciesism 2025

August 30, 2025 will be the 11th World Day for the End of Speciesism, many animal rights groups around the world are organizing demonstrations to denounce speciesist discrimination and demand that the interests of animals be fully taken into account.

Speciesism is an ideology that considers the lives and interests of animals as not worthy of respect simply because they belong to another species. The notion of speciesism can be understood by analogy with racism or sexism; speciesism tends to place animals outside the range of moral consideration. Anti-speciesism is simply the rejection of the use of the species of a sentient being as an argument for disregarding its interests and its life.

Links:
World Day for the End of Speciesism

Une journée pour en finir avec le spécisme

“L’antispécisme veut abolir la discrimination envers les animaux”

I Have a Dream (1963) 2025

MLK I have a dream

I Have a Dream (Nederlands: Ik heb een droom) is de titel van een beroemde rede die Martin Luther King hield op 28 augustus 1963.

De rede van bij elkaar 17 minuten hield King voor het Lincoln Memorial in Washington D.C. De woorden van King inspireerden niet alleen de bezoekers ter plekke, maar ook elders in de wereld en in latere tijden. De rede hield hij ter gelegenheid van de mars naar Washington die die dag in de stad was aangekomen, ten overstaan van een publiek van meer dan 250.000 mensen. Van de rede werd rechtstreeks verslag uitgebracht op televisie. De rede hield hij voor een publiek van meer dan 200.000 mensen ter gelegenheid van de mars naar Washington die die dag in de stad was aangekomen. Met de mars wilde de Amerikaanse burgerrechtenbeweging de weg vrijmaken voor meer arbeidsplaatsen, vrijheid en gelijkheid, in het bijzonder voor de Afro-Amerikanen in de Verenigde Staten. De mars werd georganiseerd door zes mensenrechtenorganisaties die The Big Six genoemd werden. Van de rede werd rechtstreeks verslag uitgebracht op televisie en ze kende een uitgebreidere media-aandacht dan welke gebeurtenis ook sinds de inauguratie van John F. Kennedy als president van de Verenigde Staten op 6 januari 1961.

Links:
Martin Luther King’s first I Have a Dream speech recording unearthed

Full text at the BBC

Video of “I Have a Dream” speech – LearnOutLoud.com

“I Have a Dream” – AmericanRhetoric.com

“I Have A Dream” speech – Dr. Martin Luther King with music by Doug Katsaros

I Have a Dream Summary (Class 12)

Groningens Ontzet / Bommen Berend (1672) 2025

Met het Groningens Ontzet, ook wel Gronings Ontzet, Achtentwintigsten of Bommen Berend genoemd, wordt gevierd dat de stad Groningen in het rampjaar 1672 het beleg door Bernhard von Galen, bisschop van Münster had doorstaan.

Op 17 augustus van dat jaar (28 augustus volgens de gregoriaanse kalender), en na een beleg van amper een maand gaf de bisschop zijn troepen opdracht zich terug te trekken. De bisschop werd (en wordt) in de volksmond Bommen Berend genoemd vanwege het veelvuldige gebruik van door kanonnen afgeschoten bommen, voor die tijd het modernste wapentuig, waarmee aanzienlijke schade werd aangericht binnen de stadsmuren. Deze dag is sinds die tijd de belangrijkste feestdag voor stad en ommelanden met een groot aantal feestelijkheden, een kermis, een groot vuurwerk en een muziekevenement op de drafbaan. Sinds de opkomst van het houden van dure renpaarden door rijke Groninger boeren in de zeventiende en achttiende eeuw maken paarden een belangrijk onderdeel uit van de festiviteiten. Zo is er een paardenkeuring en zijn er drafwedstrijden. Het feest wordt vanaf 1700, na de invoering van de gregoriaanse kalender, op 28 augustus gevierd (maar op 27 augustus als de 28ste op een zondag valt). Sinds 1874 is de Koninklijke Vereeniging voor Volksvermaken Groningen belast met de organisatie van het feest. De overheidsinstanties en veel bedrijven zijn dan gesloten.

Links:
Feest in Stad, rond 28 augustus

Shutdown of northern Atlantic overturning after 2100 following deep mixing collapse in CMIP6 projections – publication / publicatie

In het onderzoek ‘Shutdown of northern Atlantic overturning after 2100 following deep mixing collapse in CMIP6 projections‘ werd gekeken hoe de AMOC-sterkte verandert in de IPCC-modelsimulaties tot het jaar 2300.

In alle negen simulaties met hoge emissies die dermate lang zijn doorgerekend komt de AMOC tot stilstand. Ook in toekomstprojecties met gemiddelde en lage uitstoot komt dit soms voor. Het stilvallen van de AMOC na 2100 wordt in de modellen voorafgegaan door het stoppen van de verticale menging van water in de Noord-Atlantische Oceaan, halverwege deze eeuw. Dat lijkt dan ook het kantelpunt te zijn, waarna het stilvallen van de AMOC onvermijdelijk wordt als gevolg van een zichzelf versterkend proces. Het warmtetransport door de AMOC daalt dan tot minder dan 20 procent van de huidige hoeveelheid, in sommige modellen bijna tot nul, aldus de studie.

Links:
Bij hoge CO2-uitstoot is de kans groot dat de AMOC stilvalt

Sit-in van Rijksambtenaren in Den Haag

Sit-in door een groep Nederlandse ambtenaren die zich ernstige zorgen maakt over het aanhoudende Israëlische offensief in Gaza – dat volgens het Internationaal Gerechtshof bestempeld werd als plausibele genocide- en het Nederlandse beleid in reactie hierop.

Je kent ze misschien van de sit-ins die elke donderdag om 12:00 plaatsvinden voor het Ministerie van Buitenlandse Zaken. Als ambtenaren zijn zij doordrongen van het belang van internationaal recht. Ze legden een eed af op de Grondwet, inclusief artikel 90 waarin staat dat de regering de internationale rechtsorde bevordert. Het is aan de politiek om het beleid uiteen te zetten, dat klopt. Maar ook de politiek heeft zich te houden aan onze Grondwet en aan internationaal verdragsrechtelijke verplichtingen. Het is aan ambtenaren om de politiek erop te wijzen wanneer beleid het internationaal recht (mogelijk) schaadt. En die taak – die plicht – nemen zij zeer serieus. Zij verwachten van onze regering dat zij zich onvermoeibaar in gaat zetten voor consistente naleving van het internationaal recht. Concreet stellen zij vier eisen aan de Nederlandse regering en verwachten wij van de regering dat alle diplomatieke middelen worden aangewend om onderstaande te bewerkstelligen:

1. Maximale inzet op een onmiddellijk en permanent staakt-het-vuren en volledige humanitaire toegang tot Gaza.

2. ⁠Een eind aan alle vormen van steun voor én rechtvaardiging van Israëls huidige militaire optreden in Gaza en erkenning van het internationale humanitaire en oorlogsrecht;

3. ⁠De onmiddellijke naleving van recente uitspraken van het Internationaal Gerechtshof (ICJ).

4. Een strategie voor duurzame vrede, met garanties voor de mensenrechten en veiligheid van zowel Palestijnen als Israëliërs.

Links:
Ambtenaren en de Grondwet

Nederland: Sluit de genocide geldkraan! – petitie

Tweeminutendebat plus stemmingen over de situatie in Gaza