Het Woord van het jaar verwijst naar een nieuw woord dat met behulp van een verkiezing wordt uitgekozen als het kenmerkendste of belangrijkste woord dat de gebeurtenissen van een jaar karakteriseert.
De eerste Nederlandse verkiezing voor Woord van het jaar is in 2003 opgezet door Koen Gubbels van vertaalbureau The Language Lab in Amsterdam. De Nederlandse versie werd geïnspireerd door al bestaande Amerikaanse verkiezingen als de Word of the year-verkiezing van de American Dialect Soceity en Merriam-Webster’s Words of the Year. De bedoeling was aan de hand van neologismen of oude woorden die ineens weer in zwang raakten een beeld te geven van gebeurtenissen die hun stempel drukten op een bepaald jaar. De website maakte gebruik van user-generated content, waarbij gebruikers zelf woorden konden nomineren. In juni 2006 besloot de redactie van The Language Lab door financiële en organisatorische redenen de website op te heffen, waarna in 2007 Van Dale in samenwerking met dagblad De Pers en het Genootschap Onze Taal de verkiezing overnamen. Voor die verkiezing werd er een voorselectie werd gemaakt van de genomineerde woorden waaruit door sitebezoekers een favoriet werd gekozen. Sinds de editie van 2010 werden de uitslagen voortaan gescheiden in een Nederlands en in een Vlaams deel, werd de uitslag beperkt tot drie woorden en kon er ook worden gestemd in verschillende categorieën. In 2018 besloot Van Dale om te stoppen met de nevencategorieën en de verkiezing te beperken tot een algemene uitslag van drie woorden.
Het gekozen Van Dale Woord van het Jaar 2025 voor Nederland en België is: ‘hallucineren’ (gezegd van generatieve taalmodellen): informatie verstrekken die niet op (betrouwbare) data gebaseerd is en die daarom onnauwkeurig of volstrekt onjuist is. Hallucineren is geen nieuw woord, maar kreeg er recentelijk deze betekenis bij. Die betekenis werd bovendien in 2025 gangbaar dankzij de brede inburgering van AI-toepassingen, zoals ChatGPT en Gemini, die gebruikmaken van generatieve taalmodellen. We kozen voor dit woord omdat het een belangrijke ontwikkeling in de samenleving én in de taal weerspiegelt. Immers, AI-toepassingen gebruiken ook zelf taal om gebruikersvragen te beantwoorden, ‘zeggen’ soms dingen die onjuist zijn en beïnvloeden zo onze woordenschat.
Het Woord van het jaar verwijst naar een nieuw woord dat met behulp van een verkiezing wordt uitgekozen als het kenmerkendste of belangrijkste woord dat de gebeurtenissen van een jaar karakteriseert.
De eerste Nederlandse verkiezing voor Woord van het jaar is in 2003 opgezet door Koen Gubbels van vertaalbureau The Language Lab in Amsterdam. De Nederlandse versie werd geïnspireerd door al bestaande Amerikaanse verkiezingen als de Word of the year-verkiezing van de American Dialect Soceity en Merriam-Webster’s Words of the Year. De bedoeling was aan de hand van neologismen of oude woorden die ineens weer in zwang raakten een beeld te geven van gebeurtenissen die hun stempel drukten op een bepaald jaar. De website maakte gebruik van user-generated content, waarbij gebruikers zelf woorden konden nomineren. In juni 2006 besloot de redactie van The Language Lab door financiële en organisatorische redenen de website op te heffen, waarna in 2007 Van Dale in samenwerking met dagblad De Pers en het Genootschap Onze Taal de verkiezing overnamen. Voor die verkiezing werd er een voorselectie werd gemaakt van de genomineerde woorden waaruit door sitebezoekers een favoriet werd gekozen. Sinds de editie van 2010 werden de uitslagen voortaan gescheiden in een Nederlands en in een Vlaams deel, werd de uitslag beperkt tot drie woorden en kon er ook worden gestemd in verschillende categorieën. In 2018 besloot Van Dale om te stoppen met de nevencategorieën en de verkiezing te beperken tot een algemene uitslag van drie woorden.
Het gekozen Van Dale Woord van het Jaar 2025 voor Nederland en België is: ‘hallucineren’ (gezegd van generatieve taalmodellen): informatie verstrekken die niet op (betrouwbare) data gebaseerd is en die daarom onnauwkeurig of volstrekt onjuist is. Hallucineren is geen nieuw woord, maar kreeg er recentelijk deze betekenis bij. Die betekenis werd bovendien in 2025 gangbaar dankzij de brede inburgering van AI-toepassingen, zoals ChatGPT en Gemini, die gebruikmaken van generatieve taalmodellen. We kozen voor dit woord omdat het een belangrijke ontwikkeling in de samenleving én in de taal weerspiegelt. Immers, AI-toepassingen gebruiken ook zelf taal om gebruikersvragen te beantwoorden, ‘zeggen’ soms dingen die onjuist zijn en beïnvloeden zo onze woordenschat.
Links:
Van Dale Woord van het Jaar 2025
Controverse rond Woord van het Jaar
Gegevens