A3veen.nl

Woord van het Jaar 2025 - publicatie
2025-12-16
Het Woord van het jaar verwijst naar een nieuw woord dat met behulp van een verkiezing wordt uitgekozen als het kenmerkendste of belangrijkste woord dat de gebeurtenissen van een jaar karakteriseert.
De eerste Nederlandse verkiezing voor Woord van het jaar is in 2003 opgezet door Koen Gubbels van vertaalbureau The Language Lab in Amsterdam. De Nederlandse versie werd geïnspireerd door al bestaande Amerikaanse verkiezingen als de Word of the year-verkiezing van de American Dialect Soceity en Merriam-Webster’s Words of the Year. De bedoeling was aan de hand van neologismen of oude woorden die ineens weer in zwang raakten een beeld te geven van gebeurtenissen die hun stempel drukten op een bepaald jaar. De website maakte gebruik van user-generated content, waarbij gebruikers zelf woorden konden nomineren. In juni 2006 besloot de redactie van The Language Lab door financiële en organisatorische redenen de website op te heffen, waarna in 2007 Van Dale in samenwerking met dagblad De Pers en het Genootschap Onze Taal de verkiezing overnamen. Voor die verkiezing werd er een voorselectie werd gemaakt van de genomineerde woorden waaruit door sitebezoekers een favoriet werd gekozen. Sinds de editie van 2010 werden de uitslagen voortaan gescheiden in een Nederlands en in een Vlaams deel, werd de uitslag beperkt tot drie woorden en kon er ook worden gestemd in verschillende categorieën. In 2018 besloot Van Dale om te stoppen met de nevencategorieën en de verkiezing te beperken tot een algemene uitslag van drie woorden.
Het gekozen Van Dale Woord van het Jaar 2025 voor Nederland en België is: ‘hallucineren’ (gezegd van generatieve taalmodellen): informatie verstrekken die niet op (betrouwbare) data gebaseerd is en die daarom onnauwkeurig of volstrekt onjuist is. Hallucineren is geen nieuw woord, maar kreeg er recentelijk deze betekenis bij. Die betekenis werd bovendien in 2025 gangbaar dankzij de brede inburgering van AI-toepassingen, zoals ChatGPT en Gemini, die gebruikmaken van generatieve taalmodellen. We kozen voor dit woord omdat het een belangrijke ontwikkeling in de samenleving én in de taal weerspiegelt. Immers, AI-toepassingen gebruiken ook zelf taal om gebruikersvragen te beantwoorden, ‘zeggen’ soms dingen die onjuist zijn en beïnvloeden zo onze woordenschat.
Links:
Van Dale Woord van het Jaar 2025
Controverse rond Woord van het Jaar

Oudjaarsavond, jaarwisseling en nieuwjaarsdag 2025 / 2026
2025-12-31 - 2026-01-01
Oudejaarsavond (ook wel: Silvester of Silvesteravond, vernoemd naar de heilige paus Silvester I) wordt jaarlijks gevierd op de laatste dag van het jaar, 31 december op de gregoriaanse kalender, ook wel Oudejaarsdag genoemd, en samen met de daarop volgende nieuwjaarsdag Oud en Nieuw.
Nieuwjaar is de dag waarop het begin van het nieuwe jaar wordt gevierd. Bij deze viering zijn wederzijdse gelukwensen en goede voornemens gebruikelijk, maar ook het afsteken van vuurwerk: een gevaarlijke, dier– en milieuonvriendelijke traditie. In de Westerse Wereld is dit op 1 januari, in andere culturen vaak op andere data.
Links:
Associated Press 100 Photos of 2025: AP photos that defined the year
Agenda – Verkiezing voor de beste film en serie van het jaar 2025
The Biggest Breakthroughs in Physics: 2025
Het jaar 2025 in impact: samen succesvol
2025 felt like a disaster — but the numbers tell a very different story From a CRISPR baby to a closing ozone hole, 5 actually good things from 2025
Dit verandert er voor Amsterdammers per 1 januari 2026
Grote brand verwoest Vondelkerk: toren ingestort, vuur onder controle
Vondelkerkbrand wordt gebruikt om te stoken. Nee, het was geen aanslag.
2025: opwarming gaat steeds sneller

Chess Tournament 2026
2026-01-16 08:00 - 2026-01-31 17:00 (Europe/Amsterdam)
Het Tata Steel-schaaktoernooi (officieel Tata Steel Chess Tournament) is een schaaktoernooi dat jaarlijks in januari wordt gehouden in het Nederlandse dorp Wijk aan Zee.
Het toernooi is vernoemd naar de hoofdsponsor Tata Steel. Het is een van de grootste en sterkst bezette toernooien ter wereld. Tot en met 1999 stond het toernooi bekend als het Hoogoven(s) Schaaktoernooi en vervolgens tot en met 2010 als het Corus-toernooi.
Links:
Chess Tournament
Extinction Rebellion blokkeert Tata Steel Chess Tournament met 2025 kilogram kolen

Olympische Winterspelen 2026 / 2026 Winter Olympics
2026-02-06 - 2026-02-22 | Italie, Italië
De Olympische Winterspelen zijn een internationale wintersportmanifestatie die elke vier jaar wordt georganiseerd door het Internationaal Olympisch Comité.
De 25e Olympische Winterspelen zullen in 2026 gehouden worden in de Italiaanse steden Milaan en Cortina d’Ampezzo. Op 24 juni 2019 koos het IOC in Lausanne de gaststad. De Spelen staan gepland voor de periode van 6 februari tot en met 22 februari 2026. Twee keer eerder werden de Olympische Winterspelen in Italië gehouden; in 1956 in Cortina d’Ampezzo en in 2006 in Turijn.
Links:
2026 Winter Olympics
Omstreden ICE-agenten VS ingezet voor beveiliging Winterspelen Italië

Paralympische Spelen wintersporten 2026
2026-03-06 - 2026-03-15 | Italie, Italië
De Paralympische Spelen zijn de Olympische Spelen voor mensen met onder meer een lichamelijke handicap, visuele beperking, lichte verstandelijke beperking en/of hersenverlamming, het evenement staat onder auspiciën van het Internationaal Paralympisch Comité.
De Paralympische Spelen worden altijd in hetzelfde jaar gehouden als de Olympische Spelen, doorgaans in de maand na de Olympische Spelen, en sinds de Zomerspelen van 1988 worden ze ook altijd in dezelfde stad gehouden. Sinds 2012 is er zelfs de verplichting dat de stad die de Olympische Spelen organiseert, ook de Paralympische Spelen organiseert. De Paralympische Spelen kennen dezelfde symbolen als de Olympische Spelen. Zo is er net als bij de Olympische Spelen een vlam die bij de openingsceremonie wordt ontstoken, gedurende de hele duur van de Spelen brandt en bij de sluitingsceremonie wordt gedoofd. Deze vlam komt sinds 2010 uit Stoke Mandeville waar het idee van de Paralympische Spelen is ontstaan (de Olympische Vlam komt uit Athene) en is er ook een Paralympische Vlag die tijdens de Openingsceremonie wordt gehesen en bij de Sluitingsceremonie wordt neergehaald en wordt overgedragen aan de volgende organisator. Hierbij wordt ook de Paralympische Hymne gezongen.
Links:
Paralympische Spelen wintersporten 2026

Zomertijd (CEST / CET+1 / UTC+2) 2026
2026-03-29 03:00
Zomertijd (in België ook vaak zomeruur) is de tijd die gedurende de zomermaanden wordt aangehouden door de klok een uur vooruit te zetten, dit wil zeggen de klok een uur voor te laten lopen op de standaardtijd (die in dit verband ook wel wintertijd genoemd wordt).

Ongeveer 70 landen verzetten twee keer per jaar de klok. In de Europese Unie loopt de zomertijd van de laatste zondag van maart tot de laatste zondag van oktober. Ezelsbruggetje: in het VOORjaar gaat de klok een uur VOORuit. In de zomer komt de zon zo vroeg op dat het al licht is terwijl de meeste mensen nog slapen. Door de klok te verzetten lijkt de zon later op te komen en weer onder te gaan. Hierdoor is het ’s morgens langer donker en blijft het ’s avonds juist langer licht. De periode van daglicht komt zo beter overeen met de periode waarin de meeste mensen wakker zijn. De gedachte achter zomertijd is dat men zo zou kunnen bezuinigen op (elektrische) verlichting. Het energiebesparen de effect van zomertijd is echter omstreden.
Links:
De wettelijke tijdregeling in Nederland
Zomertijd / Wintertijd
Europees Parlement wil af van het verzetten van de klok / Report on the proposal for a directive of the European Parliament and of the Council discontinuing seasonal changes of time and repealing / Parliament backs proposal to end switch between summer and winter time in 2021
Een dag van 25 uur – Weg met de zomer- of wintertijd?
Voorlopig verandert er helemaal niets aan de zomer- en wintertijd
Begin van de zomertijd
Daylight Saving and the Politics of Time
Waarom wordt de klok 2 keer per jaar verzet?
What time will it be? A comprehensive literature review on daylight saving time – publication

World Press Photo van het jaar 2026
2026-04-23
De World Press Photo van het jaar is een jaarlijkse fotoprijs georganiseerd door de Nederlandse stichting World Press Photo., de maker van de winnende inzending ontvangt tienduizend euro.
De prijs wordt gegeven aan het beeld dat “… is not only the photojournalistic encapsulation of the year, but represents an issue, situation or event of great journalistic importance, and does so in a way that demonstrates an outstanding level of visual perception and creativity”.
2026 Photo Contest – World Press Photo of the Year: Separated by ICE
Links:
World Press Photo van het jaar 2026

Wereldkampioenschap voetbal mannen 2026 / 2026 FIFA World Cup
2026-06-11 - 2026-07-19
Het FIFAwereldkampioenschap voetbal mannen in 2026 is de 23ste editie van een internationaal voetbaltoernooi tussen de nationale mannenteams van landen die aangesloten zijn bij de FIFA, zal gehouden worden in Canada, Mexico en de Verenigde Staten van 11 juni tot en met 19 juli 2026.
Dit is de eerste editie waarbij 48 landen actief zullen zijn op het eindtoernooi. Die landen worden verdeeld over twaalf groepen met vier landen waarvan dan de nummer 1, 2 en acht nummers 3 door zullen gaan naar de zestiende finales. Het is het eerste wereldkampioenschap dat in drie landen georganiseerd wordt. Het eindtoernooi duurt 40 dagen en in totaal worden er 104 wedstrijden gespeeld. Een uitdaging vormen de grote afstanden tussen de verschillende speelsteden. Vanwege de uitbreiding van het aantal landen zullen er 12 poules komen en volgt er na de groepsfase een zestiende finale.
Links:
FIFA World Cup 2026
‘Land of the free’? Zorgen over mensenrechten rond WK voetbal in Amerika
World Cup 2026: FIFA Needs to Act on Human Rights
Boycot het Trump-WK in de VS – petitie
FIFA: sluit Israël uit van het WK voetbal – petitie
Calls for a Boycott of the World Cup Grow
Chaos na dood drugsbaas: hoe moet dat met het WK in Mexico?
Boycot het WK
Greenwashed? : FIFA WM 2026: Grün ist hier nur der Rasen
Dignity 2026

Ronde van Frankrijk / Tour de France 2026 (TV / Radio / Internet)
2026-07-04 - 2026-07-26
Klik op afbeelding om te lezen
De Ronde van Frankrijk (Frans: Tour de France [ˌtuʀdəˈfʀɑ̃ːs], ook wel de Tour genoemd) is een meerdaagse wielerwedstrijd die voor het grootste deel door Frankrijk voert en is, net als de rondes van Italië (Giro) en Spanje (Vuelta), een van de drie Grote Rondes.
De Tour de France is ontstaan in 1903 en werd destijds georganiseerd door Henri Desgrange, hoofdredacteur van het tijdschrift L’Auto. Zijn jonge medewerker, journalist Georges Lefèvre, die tevens de Tourdirecteur van de eerste editie was, werd geïnspireerd door de individuele poging in 1895 van wielrenner Jean Marie Corre. Corre introduceerde in 1895 een fiets van aluminium en testte deze in zijn eentje over alle bekende parcoursen in Frankrijk. Hieruit ontstond in 1903 het idee om deze tijdritten jaarlijks te laten herleven. De Tour is sindsdien uitgegroeid tot de belangrijkste en eervolste wielerwedstrijd van het jaar.
Links:
LeTour

Internationale Vierdaagse Afstandsmarsen Nijmegen / De Vierdaagse Nijmegen 2026 (TV RN7)
2026-07-21 08:00 - 2026-07-24 17:00 | Nijmegen, Nijmegen, Nederland
De Vierdaagse Nijmegen, officieel de Internationale Vierdaagse Afstandsmarsen Nijmegen, is een vierdaags wandelevenement dat sinds 1909 ieder jaar wordt gehouden en start op de derde dinsdag van juli.

Het is de grootste meerdaagse wandelprestatietocht ter wereld en staat inmiddels ook bekend als The Walk of the World. Elk jaar doen er deelnemers uit circa tachtig landen mee, onder wie een groot aantal militairen. De Vierdaagse kent drie verplichte afstanden: 30, 40 en 50 kilometer. In de week dat de Vierdaagse Nijmegen wordt gehouden worden in de binnenstad van Nijmegen ook de Vierdaagsefeesten (voorheen Nijmeegse Zomerfeesten) gehouden. In de diverse doorkomstgemeenten van de Vierdaagse Nijmegen worden ook festiviteiten georganiseerd. Vele honderdduizenden supporters van de Vierdaagse zijn de hele Vierdaagseweek in de regio aanwezig.
Gebouw en terreinen van De Vereeniging aan het Keizer Karelplein in Nijmegen zijn langjarig start- en finishplaats en onderkomen van de organisatie geweest. Inmiddels is dat verplaatst naar de nabijgelegen Wedren, waar met tijdelijke voorzieningen veel meer ruimte is gecreëerd ook in het aangrenzende Julianapark en op het Vierdaagseplein. Gestart wordt in afstandsblokken ’s ochtends vanaf 04:00; de uiterlijke finishtijd is de eerste drie dagen 17:00 en op vrijdag 18:00. Militaire deelnemers starten en melden af op het militaire kamp Heumensoord.
Het evenement werd sinds 1928 traditioneel geopend met een vlaggenparade; sinds 1951 werd deze kleurrijke deelnemersontvangst in Stadion De Goffert in Nijmegen gehouden. In 2011 werd de vlaggenparade voor de laatste keer gehouden vanwege de teruglopende belangstelling. In 2016 keerde de vlaggenparade terug ter gelegenheid van de 100ste Vierdaagse – niet in het Goffertstadion, maar door de straten van Nijmegen.
Links:
Vierdaagse
Live TV | RN7
